HOTDOC - Η δημοσιογραφία όπως πρέπει να είναι..

Digea
Οι κανόνες «στα μέτρα» των μεγάλων καναλιών και ο λογαριασμός στους… πολίτες


Η περίπτωση της Digea είναι μια από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις, ίσως η πλέον εξόφθαλμη, όπου η προηγούμενη κυβέρνηση οπαδών της «ελεύθερης οικονομίας» –στην ελληνική της εκδοχή– «έστησε» τους κανόνες του παιχνιδιού προκλητικά υπέρ των μεγάλων επιχειρηματικών συμφερόντων και, κατά την προσφιλή μέθοδο, ανάγκασε τους «μικρούς» να πληρώνουν για λογαριασμό των «μεγάλων». Όμως υπάρχουν και άλλες ακόμη πιο σκανδαλώδεις παράμετροι, για τις οποίες φρόντισε η προηγούμενη κυβέρνηση – με τη δοκιμασμένη συνταγή της ελληνικής κρατικοδίαιτης επιχειρηματικότητας, που έχει συνοψιστεί στον τίτλο της αμερικάνικης ταινίας «Other People’s Money»!

Με το γνωστό «μαύρο» στην ΕΡΤ, στις 11-6-2013, η μνημονιακή συγκυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου είχε αποκλείσει το δημόσιο ραδιοτηλεοπτικό φορέα από το διαγωνισμό για τις ψηφιακές συχνότητες, λίγες ημέρες αργότερα, και κατέστησε τη Digea μονοπωλιακό πάροχο της επίγειας ψηφιακής τηλεόρασης και, μάλιστα, με ιδιαίτερα ευτελές τίμημα –18,3 εκατ. ευρώ για 15 χρόνια– όπως εκτιμά η αγορά.

Αξίζει και μόνο η σύγκριση με το διαγωνισμό για το «ψηφιακό μέρισμα», δηλαδή για τις συχνότητες που θα εκμεταλλεύονται οι εταιρίες κινητής τηλεφωνίας, που έγινε μερικούς μήνες μετά, από τον οποίο το κράτος εξασφάλισε έσοδα 381 εκατ. ευρώ. (!)

Σκάνδαλο αποτελεί και το γεγονός ότι μέτοχοί της είναι οι ίδιοι οι τηλεοπτικοί σταθμοί πανελλαδικής εμβέλειας! Πρακτικά, δηλαδή, η μετάβαση στην ψηφιακή εποχή έγινε με τρόπο τέτοιο, που αναστέλλει στην πράξη τον όποιο –ψευδεπίγραφο έστω– ανταγωνισμό, αλλά και νομικά ελεγχόμενο, αφού οι ίδιοι οι σταθμοί και άρα πελάτες είναι ταυτόχρονα και πάροχοι, γεγονός ασυμβίβαστο με βάση την επιχειρηματική αλλά και την κοινή λογική.

Όμως, όσο ερευνά κανείς τις λεπτομέρειες, τόσο πιο προκλητικές είναι οι πρόνοιες της προηγούμενης κυβέρνησης, ώστε οι κανόνες να είναι απολύτως ευθυγραμμισμένοι με τα συμφέροντα των ιδιοκτητών, στο πρότυπο των κάθε λογής «συμβάσεων παραχώρησης» που έχουν συνάψει με το Δημόσιο οι εν λόγω επιχειρηματίες, με επαχθέστατους όρους για το δημόσιο συμφέρον και τους πολίτες.

Η Digea πήρε τη σύμβαση, οι ΟΤΑ πληρώνουν το «μάρμαρο»

Digea-Oi-kanones-sta-metra-twn-megalwn-kanaliwn-kai-o-logariasmos-stous-politesΘεωρητικά, η Digea, που αναλαμβάνει, έστω και με ευτελές τίμημα, το έργο του ψηφιακού παρόχου, θα έπρεπε, υπό συνθήκες «κανονικότητας», να καλύψει με τηλεοπτικό σήμα τη χώρα. Όταν όμως ξεκίνησαν οι παλινωδίες με τα switch off σε κάθε περιφέρεια της χώρας και διαπιστώθηκαν τεράστια προβλήματα λήψης για τους τηλεθεατές, η κοινή γνώμη ανακάλυψε ότι με βάση το νομικό πλαίσιο ο ψηφιακός πάροχος καλύπτει μόνο τις «εύκολες» περιοχές, για τις οποίες έκανε ελάχιστα έως ανύπαρκτα έξοδα, χρησιμοποιώντας εγκαταστάσεις των μεγάλων καναλιών σε διάφορα κέντρα εκπομπής.

Για όλες τις δύσκολες περιπτώσεις, τις δυσπρόσιτες και τις ορεινές περιοχές, ένα τεράστιο ποσοστό κάλυψης της χώρας, το «μπαλάκι» το πέταξαν στην αυτοδιοίκηση, που είναι υποχρεωμένη να βρει πόρους και να εγκαταστήσει αναμεταδότες. Την ώρα που παραμένουν χωρίς σήμα τεράστιες περιοχές, οι πολίτες και το κράτος είναι αυτοί που πληρώνουν, βάσει νόμου, τον εξοπλισμό της κοινοπραξίας, που συμβλήθηκε με το Δημόσιο ως στρατηγικός επενδυτής !

Αυτό, όμως, που δεν έχει καταστεί σαφές, είναι ότι με το τέχνασμα της Digea τα μεγάλα κανάλια κατέστησαν οι «προαγωγοί» της ενημέρωσης, που ελέγχουν όλο το δίκτυο της πληροφόρησης στην Ελλάδα και ίσως στο μέλλον επιλέξουν να ρίχνουν «μαύρο» σε τηλεοπτικούς σταθμούς, που «δεν συμμορφώνονται προς τας υποδείξεις» ή έχουν διαφορετική εκτίμηση για την εκδοχή της πραγματικότητας που παρουσιάζουν οι «σοφοί» και μανιώδεις υπερασπιστές των μνημονίων κάθε βράδυ στα κεντρικά δελτία των μεγάλων καναλιών.

Πληρώνει η επαρχία για να συντηρούνται οι μεγάλοι σταθμοί

Digea-Oi-kanones-sta-metra-twn-megalwn-kanaliwn-kai-o-logariasmos-stous-polites2

Οι βασικοί όροι της δανειακής σύμβασης ανάμεσα σε Τράπεζα Πειραιώς και DIGEA, όπου η Τράπεζα εξασφαλίζεται δεσμεύοντας τις επιχειρηματικές απαιτήσεις του παρόχου από τους τηλεοπτικούς σταθμούς που φιλοξενεί στην πλατφόρμα.

Την ίδια ώρα, έχουν υποχρεώσει όλους τους περιφερειακούς σταθμούς της χώρας –αυτούς που σε κάθε επαρχιακή πόλη έχουν μεγαλύτερη τηλεθέαση από τα μεγάλα κανάλια στο prime time του ενημερωτικού τομέα!– να πληρώνουν μηνιαίο ενοίκιο, που ξεκινά από περίπου 2.500 ευρώ, ανάλογα με τον πληθυσμό, στην πιο φτηνή περίπτωση, και φτάνει κοντά στις 3.800 ευρώ, με το ΦΠΑ και την αναγκαστική μίσθωση κυκλώματος στον ΟΤΕ από τους πελάτες και όχι τη Digea.
(Ο τρόπος με τον οποίο δόθηκαν μάλιστα κάποιες άδειες στο «παρά ένα» της ψηφιακής μετάβασης , εκπρόθεσμα και χωρίς προδιαγραφές, λίγο πριν την διαφαινόμενη πτώση της κυβέρνησης, είναι ένα σοβαρό ζήτημα για το είδος της «πελατείας» που προσφέρθηκε στη Digea).

Φυσικά, για τα δεδομένα της επαρχίας, τα ποσά είναι υπέρογκα και, μοιραία, θα οδηγήσουν σε οικονομικό στραγγαλισμό αρκετούς, ιδιαίτερα τους «ανυπότακτους». Αλλά, με μια δεύτερη ανάγνωση, την ώρα που οι μεγάλοι σταθμοί απαλλάχθηκαν από οποιοδήποτε κόστος, αφού είναι οι ίδιοι που συνιστούν τον πάροχο, αυτοί που ανέλαβαν να πληρώνουν για λογαριασμό τους είναι οι περιφερειακοί σταθμοί! Δηλαδή, οι πολίτες της περιφέρειας πληρώνουν για να συντηρούν τα αθηναϊκά κανάλια…

Αν κάποιος κάνει ένα απλό υπολογισμό για τα 65 και πλέον κανάλια της επαρχίας και τα ποσά που καταβάλλουν μηνιαίως, μπορεί να αντιληφθεί σε πόσο εντυπωσιακά μικρό χρονικό διάστημα οι επαρχιακοί σταθμοί θα αποσβέσουν το ευτελές τίμημα που πληρώνει η Digea στο Δημόσιο για τα επόμενα 15 χρόνια και πόσο γρήγορα η μεγάλη αυτή «μπίζνα» θα καταγράφει κέρδη και θα συντηρεί τους τηλεοπτικούς σταθμούς της Αθήνας από το ενοίκιο που πληρώνουν οι τηλεοπτικοί σταθμοί της επαρχίας!

Και μια πολύ ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια είναι το επιχείρημα, που χρησιμοποιήθηκε από τους τηλεοπτικούς σταθμούς στην κόντρα με την κυβέρνηση, ότι δεν θα έπρεπε να πληρώσουν τα χρέη τους από τα τέλη συχνοτήτων, συμψηφίζοντάς τα με τα –απείρως μικρότερα– ποσά που αναλογούν για την προεκλογική προβολή των κομμάτων. Μόνο που, εδώ και 10 περίπου χρόνια, έχει νομοθετηθεί ότι σε κάθε εκλογική αναμέτρηση οι μεγάλοι σταθμοί θα πληρώνονται κανονικά από κράτος για την προβολή των κομμάτων ενώ οι περιφερειακοί σταθμοί είναι υποχρεωμένοι να διαθέτουν δωρεάν τον τηλεοπτικό τους χρόνο…

Το δάνειο από την Πειραιώς και η υποθήκη των συμβάσεων

Με βάση τη σύμβαση η DIGEA «ενεχυριάζει και εκχωρεί» στην Τράπεζα Πειραιώς τις εξασφαλισμένες απαιτήσεις από τις συμβάσεις του παρόχου με τους τηλεοπτικούς σταθμούς και κάθε μελλοντικό συμβαλλόμενο. Εκχωρεί στο 100% της αξίας τους τις συμβάσεις των επαρχιακών σταθμών αλλά μόνο στο 50% τις συμβάσεις των μετόχων της, πανελλαδικών καναλιών!

Με βάση τη σύμβαση η DIGEA «ενεχυριάζει και εκχωρεί» στην Τράπεζα Πειραιώς τις εξασφαλισμένες απαιτήσεις από τις συμβάσεις του παρόχου με τους τηλεοπτικούς σταθμούς και κάθε μελλοντικό συμβαλλόμενο. Εκχωρεί στο 100% της αξίας τους τις συμβάσεις των επαρχιακών σταθμών αλλά μόνο στο 50% τις συμβάσεις των μετόχων της, πανελλαδικών καναλιών!

Μάλιστα, υπάρχει και κάτι ακόμη άγνωστο μέχρι σήμερα, που αποκαλύπτεται από τα στοιχεία της έρευνας: Ότι η Digea έχει συνάψει ομολογιακό δάνειο 14 εκατ. ευρώ με την Τράπεζα Πειραιώς για να χρηματοδοτήσει όλη την επένδυση και, όπως πάντα, οι κρατικοδίαιτοι επιχειρηματίες δεν θα επενδύσουν και δεν θα ρισκάρουν ούτε ένα ευρώ. Με ένα ακόμη ιδιοφυές τέχνασμα, η –ανακεφαλοποιημένη με δανεικά που πληρώνουν οι Έλληνες– Τράπεζα Πειραιώς ανέλαβε να χρηματοδοτήσει την επένδυση, την ώρα που η πραγματική οικονομία έχει «στεγνώσει» από τις κλειστές «κάνουλες» των τραπεζών.

Σε αντίθεση με τα προκλητικά δάνεια των ζημιογόνων καναλιών χωρίς εγγυήσεις, αυτή τη φορά υπήρξαν επαρκείς εγγυήσεις, αφού η Digea υποθήκευσε τις συμβάσεις των περιφερειακών σταθμών, που υπέχουν θέση τηλεοπτικής άδειας, στην Τράπεζα Πειραιώς σε ποσοστό 100%. Ταυτόχρονα, φρόντισε να υποθηκεύσει τις άδειες των μετόχων της-κατόχων πανελλαδικών αδειών μόνο σε ποσοστό 50%.

Άρα στην –όχι απίθανη– περίπτωση, που δεν αποπληρωθούν τα δάνεια από έναν παίκτη μονοπωλιακό και με εξασφαλισμένη κερδοφορία, μια τράπεζα θα γίνει ο απόλυτος άρχοντας του τηλεοπτικού τοπίου της χώρας ενώ οι μεγάλοι θα ελαχιστοποιήσουν τις απώλειες.

Οι κανόνες στα μέτρα τους

Μοιάζει απίστευτο αλλά δεν είναι. Πρόκειται για μια από τις γνωστές, «φωτογραφικές» και προκλητικές παραχωρήσεις σε συγκεκριμένα επιχειρηματικά συμφέροντα του γνωστού «τριγώνου της διαπλοκής». Είναι οι ίδιοι επιχειρηματίες, που εξαντλούν την επιχειρηματική τους δραστηριότητα σε κρατικές συμβάσεις και συμπράξεις, που ευδοκιμούν στην Ελλάδα και ελέγχουν αποκλειστικά και το τηλεοπτικό τοπίο.

Όλη αυτή η ελίτ, στα χρόνια του μνημονίου, κατάφερε να γιγαντωθεί ακόμη περισσότερο και να εξασφαλίσει ακόμη μεγαλύτερη ατιμωρησία αλλά και θράσος, ώστε να χαρακτηρίζει «περίεργη» την αξίωση της κυβέρνησης να πληρωθούν τα χρέη για τα τέλη συχνοτήτων που χρησιμοποίησαν όλα αυτά τα χρόνια…

Είναι οι ίδιοι, που προσπαθούν να πείσουν τους Έλληνες εδώ και χρόνια για το νεοφιλελεύθερο μονόδρομο… Στον οποίο η αγορά αυτορυθμίζεται και καθορίζει τους κανόνες. Αρκεί το κράτος να έχει «στήσει» τους κανόνες υπέρ τους!

 

άρθρο που δημοσιεύθηκε Hot Doc#74 στο Απριλίου το 2015

HD_74_cover_online


Extra Hot άρθρο