HOTDOC - Η δημοσιογραφία όπως πρέπει να είναι..

Γιάννης Στάνκογλου
«Δεν έχω καμία πίστη στην πολιτική»


Άφησε τον αθλητισμό για μικρές και μεγάλες αλητείες και ασχολήθηκε με την υποκριτική, για να έχει τη δυνατότητα να υποδύεται «θεούς» και «δαίμονες». Και αυτό, γιατί ο Γιάννης Στάνκογλου είναι άνθρωπος των άκρων, ή μάλλον άνθρωπος πέρα από τα άκρα.

Αυτή την εποχή προετοιμάζεσαι για τον «Ιούλιο Καίσαρα», που θα ανέβει στην Πειραιώς 260 το φετινό Ιούλιο.  

Ναι, αφού ολοκληρώθηκε η παράσταση του Κωνσταντίνου Ρήγου «Έντα Γκάμπλερ», ξεκίνησα τις πρόβες για τον «Ιούλιο Καίσαρα» του Σαίξπηρ, που θα ανέβει σε σκηνοθεσία Τσέζαρις Γκραουζίνις, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών. Ένας σπουδαίος σκηνοθέτης, σε ένα έργο πλημμυρισμένο από τυπική σαιξπηρική ίντριγκα. Επίσης, το καστ είναι πολύ ενδιαφέρον: Δημήτρης Ήμελλος, Γιώργος Γάλλος, Αλέξανδρος Λογοθέτης, Χρήστος Σαπουντζής, Κώστας Μπερικόπουλος. Έχω πωρωθεί. Ξεκίνησα να διαβάζω Σουητώνιο, για να μπω ακόμη περισσότερο στο κλίμα της εποχής. Πριν από οκτώ ή εννιά χρόνια, είχα παίξει και πάλι στον «Ιούλιο Καίσαρα», στην πρώτη σκηνοθετική δουλειά του Νίκου Καραθάνου. Τότε είχα υποδυθεί τον Μάρκο Αντώνιο, τώρα τον Βρούτο. Ήταν πολύ ωραία παράσταση.

stankoglou1Όμως, εκτός από το θέατρο έχεις και υποχρεώσεις στον κινηματογράφο.

Στην καινούργια ταινία του Μανούσου Μανουσάκη «Ουζερί Τσιτσάνης». Η ιστορία της βασίζεται στο βιβλίο του Γιώργου Σκαμπαρδώνη και έχει καταπληκτική πλοκή. Εγώ υποδύομαι τον πατέρα της πρωταγωνίστριας. Είναι κόντρα ρόλος, αλλά μου αρέσει που αρχίζω να ερμηνεύω πατεράδες. Μπορεί σε μικρομηκάδικες ταινίες να είχα ενσαρκώσει ρόλους πατεράδων μικρών παιδιών, όμως είναι η πρώτη μου φορά που η «κόρη» μου είναι 18 χρόνων. Τα γυρίσματα έγιναν στη Θεσσαλονίκη, σε ωραίους χώρους (σε μια παλιά αγορά που ήταν κλειστή για πολλά χρόνια, στην αγορά – στοά Αγίου Μηνά, στον παλιό σιδηροδρομικό σταθμό) – ο Αντώνης Χαλκιάς έχει κάνει φοβερά πράγματα στα σκηνικά.

Και θέατρο και σινεμά, λοιπόν. Δεν είναι αρκετά δύσκολο για έναν ηθοποιό να συνδυάζει και τα δύο;

Δεν νομίζω. Προσωπικά, μου φαίνεται δύσκολο να διαχωρίσω τον ηθοποιό του θεάτρου από τον ηθοποιό του κινηματογράφου. Φυσικά, είναι διαφορετικές δουλειές, με άλλο επίπεδο δυσκολίας καθεμία. Κάθε φορά, βέβαια, και αναλόγως του τι έχεις να αντιμετωπίσεις, προσαρμόζεσαι – η καλή ή η κακή προσαρμογή έχει να κάνει με το σενάριο, τα τεχνικά μέσα, την επικοινωνία με τον σκηνοθέτη και τους συνεργάτες σου, τη μέθοδο προσέγγισης του χαρακτήρα που έχεις αναλάβει. Θυμάμαι πως με το «Τανγκό των Χριστουγέννων» είχα μπει στο τριπ πως ήμουν ο υπολοχαγός. Έβγαινα στο δρόμο μετά τα γυρίσματα και ένιωθα πως φορούσα ακόμη τη στρατιωτική στολή. Όλα εξαρτώνται από τον σκηνοθέτη: αν ξέρει τι θα πει και πώς θα το πει. Το γεγονός πως ο θεατής προσλαμβάνει την εικόνα ενός «φυσικού» ηθοποιού του κινηματογράφου, σε αντίθεση με το θέατρο όπου ο ηθοποιός εμφανίζεται πιο επιτηδευμένος, οφείλεται κατά κύριο λόγο στη διαδικασία του μοντάζ, στην κατασκευή, δηλαδή, μιας ψευδούς πραγματικότητας, που ωστόσο έχει τη δυνατότητα να υποκαθιστά την «αληθινή» πραγματικότητα. Στο αμερικανικό σινεμά τα πλάνα είναι μελετημένα στην παραμικρή τους λεπτομέρεια, καθώς προκύπτουν ύστερα από συζήτηση με τον σεναριογράφο, τον σκηνοθέτη, τον κινησιολόγο, τον ψυχολόγο και άλλους, από μια ευρεία ομάδα ειδικών. Στην Ελλάδα, στο χώρο του κινηματογράφου, αυτά τα μαθαίνεις μέσα από την εμπειρία σου. Γι’ αυτό θέλω να δοκιμάζω όλα τα είδη: θέατρο, μεγάλου μήκους ταινίες, μικρού μήκους ταινίες, τηλεόραση, παρουσιάσεις, σπικάζ. Τέλος πάντων, το βασικό στη δουλειά μου είναι να μετακινείσαι, να μην παραμένεις ο ίδιος.

Μια ερώτηση, στην οποία αν θέλεις απαντάς: οι άνθρωποι του θεάματος είναι «νούμερα»;

Ναι, πολύ! Και στην τηλεόραση και στο θέατρο υπάρχουν «ψώνια». Όσοι παίρνουν πολύ σοβαρά τον εαυτό τους είναι «νούμερα άμα τη εμφανίσει». Και υπάρχει πολύς κόσμος στο χώρο μας, που παίρνουν πολύ σοβαρά την καριέρα τους και όχι τη δουλειά τους.

Ας περάσουμε σε πιο προσωπικά. Ποιος είναι ο Γιάννης Στάνκογλου;

stankoglou2Γεννήθηκα στον Περισσό, όμως η καταγωγή μου είναι από το Θούριο του Έβρου. Μέχρι τα 16 χρόνια μου πήγαινα για καλοκαιρινές διακοπές εκεί, καθώς με έστελναν οι δικοί μου στη γιαγιά και τον παππού. Μεγάλωσα, λοιπόν, στον Περισσό, αλλά δεν ακολούθησα ούτε τον Απόλλωνα ούτε την ΑΕΚ –παρά το γεγονός ότι από τα 12 ως τα 15 έπαιζα μπάσκετ και ποδόσφαιρο στην ΑΕΚ–, αλλά τον Παναθηναϊκό. Εντάξει, δεν ακολούθησα επαγγελματική καριέρα στον αθλητισμό, για διάφορες αλητείες. Ήμουν 13-14 χρόνων, ας πούμε, όταν με ένα φίλο μου καβαλήσαμε ζέμπρα μέσα στο άλσος της Ν. Φιλαδέλφειας ή πηγαίναμε με τους κολλητούς μου από τον Περισσό στο Ηράκλειο τρώγαμε στα Free Time, γεμίζαμε ποτηράκια με κέτσαπ και μουστάρδα, κατεβαίναμε στα Πευκάκια και καθώς έφευγε ο ηλεκτρικός με ανοιχτά παράθυρα, πετούσαμε μέσα στο τρένο το κέτσαπ και τη μουστάρδα.

Οι απαραίτητες εμπειρίες της εφηβείας…

Θεωρώ πως όσες περισσότερες εμπειρίες αποκτάς, όσο περισσότερο θέλεις να δοκιμάζεις καινούργια πράγματα για να γνωρίζεις τι συμβαίνει, τόσο πιο πολύ ανοίγει το όραμά σου και διευρύνονται οι στόχοι σου. Από την προσωπική μου διαδρομή έχω συνειδητοποιήσει ότι μπορώ να φτάσω στα άκρα: αν αποφασίσω να πιω, θα πιω· αν αποφασίσω να θυμώσω, θα θυμώσω.

Αυτά τα λες τώρα για τις δικές σου «τρέλες». Αν όμως το παιδί σου κάνει τα πράγματα που έκανες εσύ, πώς θα αντιδράσεις;

stankoglou3Πιάνω αρκετές φορές να λέω στον γιο μου «όχι αυτό, όχι εκείνο»! Λάθος. Πρέπει να του πω: «πέσε από το σκαλοπάτι, για να δεις πόσο πονάει». Έτσι, την επόμενη φορά δεν θα χρειαστεί να του απαγορεύσω να ανέβει στο σκαλοπάτι.

Έχεις γίνει πιο συντηρητικός από τη στιγμή που δημιούργησες τη δική σου οικογένεια;

Συντηρητικός… δεν θα το έλεγα. Όχι, η οικογένεια δεν με έχει αλλάξει ως προς τις αντιλήψεις. Απλώς, με βάζει να σκέφτομαι συνεχώς ποια λάθη έχουν κάνει ο πατέρας μου και η μητέρα μου, για να τα αποφεύγω με τα δικά μου παιδιά. «Δουλεύω» από τώρα, προκειμένου να είμαι έτοιμος να αντιμετωπίσω καθετί, που στα ίδια θα φαίνεται φυσιολογικό και σε μένα από περίεργο μέχρι ανήκουστο.

Οι αντοχές σου πιστεύεις ότι θα δοκιμάζονταν σε περίπτωση που ο γιος σου στο μέλλον θα οργανωνόταν στη Χρυσή Αυγή;

Ωχ! Τότε θα ήταν σίγουρο ότι τα λάθη μου, όπως και του σχολείου, θα ήταν τεράστια. Δεν αντέχω την ιδέα της αγέλης, πόσω μάλλον της ναζιστικής αγέλης.

stankoglou4Διαφωνείς γενικά με τη συμμετοχή σε συλλογικότητες;

Προτιμώ τη συλλογικότητα της τέχνης και όχι της πολιτικής. Κι αυτό, γιατί αυτές οι συλλογικότητες δεν προϋποθέτουν την ατομική βελτίωση, αλλά την πειθαρχία, την υπακοή, την απόλυτη ένταξη.

Μας προβλημάτισες: είσαι αριστερός ή…

Δεν με λες αριστερό, είμαι πιο ακραίος. Πιστεύω στην ελευθερία, την απόλυτη ελευθερία. Σήμερα ζούμε την έννοια της σχετικής ελευθερίας, έννοια που γίνεται επικίνδυνη για μας. Δεν έχω καμία πίστη στην πολιτική. Θα χαρακτήριζα τον εαυτό μου αναρχικό, αλλά όχι μπαχαλάκια. Είμαι αναρχικός με πλήρη συνείδηση του τι σημαίνει πολιτική εξουσία. Η γενιά μου δεν ελπίζει ότι κάτι μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά, αν και τώρα με τον «σύντροφο» Τσίπρα –με τον οποίο βρισκόμαστε στους Αμπελοκήπους, στις μαθητικές καταλήψεις του 1991– νιώθω ότι κάτι πάει να γίνει, αλλά δεν είμαι ιδιαίτερα αισιόδοξος. Προσωπικά, έχω διάθεση να παλέψω, να αγωνιστώ, όμως θεωρώ ότι η πρώτη αλλαγή συμβαίνει πρώτα στον ίδιο τον εαυτό μας και στη συνέχεια το ατομικό γίνεται συλλογικό. Αν δεν αλλάξουμε εμείς οι ίδιοι, δεν πρόκειται να αλλάξουμε τίποτε απ’ ό,τι μας δυσαρεστεί.

Η παράσταση του Τσέζαρις Γκραουζίνις «Ιούλιος Καίσαρας» –στην οποία πρωταγωνιστεί ο Γιάννης Στάνκογλου– θα ανεβεί, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών, στην Πειραιώς 260, στις 23 και 24 Ιουλίου.   

 

άρθρο που δημοσιεύθηκε στο Hot Doc# 78, τον Ιούνιο του 2015

HD-78_cover


Extra Hot άρθρο