HOTDOC - Η δημοσιογραφία όπως πρέπει να είναι..

Βιβλιοπροτάσεις
Τάσος Τσακίρογλου
«Απομάγευση» ή η ιστορία επαναλαμβάνεται


«Σήμερα χρειαζόμαστε μια συλλογική δουλειά και μια συνεργασία ανάμεσα στους δημόσιους διανοούμενους και τα κινήματα – πολιτικά και κοινωνικά – που αμφισβητούν τον αρπακτικό καπιταλισμό», λέει στο Hot Doc ο Τάσος Τσακίρογλου, ο δημοσιογράφος και συγγραφέας των Προσώπων της Απομάγευσης, ενός βιβλίου με τίτλο εμπνευσμένο από τη «διαδικασία απομάγευσης» του Μαξ Βέμπερ – διαδικασία που αφαίρεσε από την κοινωνική ζωή το μυστήριο, το μυστικισμό και τη μαγεία που εμπεριείχε ένας κατά βάση προνεωτερικός κοινοτικός πολιτισμός. Τότε που «η παραδοσιακή υποταγή στην εξουσία και οι αισθητικές αξίες και μέρος της μεταφυσικής πίστης διαλύθηκαν βίαια από τις καλπάζουσες καπιταλιστικές σχέσεις και βεβήλωσαν καθετί ιερό», όπως σημειώνει ο συγγραφέας, αποδεικνύοντας, μέσα από μια νέου τύπου «απόμαγευση», πως η ιστορία επαναλαμβάνεται και πως ένα βιβλίο επικαιρότητας μπορεί να είναι διαχρονικό.

Τα πρόσωπα της Απομάγευσης – 38 συνεντεύξεις [ξένων θεωρητικών] για την κρίση και το μέλλον, πραγματοποιήθηκαν ανάμεσα στο Νοέμβριο του 2012 και τον Ιανουάριο του 2014. Ποιες παραμένουν πάντα περισσότερο από επίκαιρες και ποιους ξεχωρίζετε από τους συνεντευξιαζόμενους στοχαστές;
Οι τελευταίες εξελίξεις στην Ευρώπη και τα ερωτήματα που θέτουν για το πού θα πάει η ήπειρός μας και με ποιο τρόπο θα πορευτεί, καθιστούν τον κύκλο αυτών των συνεντεύξεων εξαιρετικά επίκαιρο. Ο αναγνώστης μπορεί, μέσω των απόψεων των σημαντικότερων στοχαστών και από τις δύο πλευρές του Ατλαντικού, να κατανοήσει ποιες είναι οι πηγές της κρίσης, πώς συνοψίζονται τα βασικά προβλήματα που προκύπτουν και ποιες είναι δυνητικά οι πολιτικές επιλογές που θα μπορούσαν να μας βγάλουν από το σημερινό αδιέξοδο και την αίσθηση παρακμής. Παράλληλα, οι απαντήσεις τους προσεγγίζουν το θέμα της οικονομικής κρίσης όχι μόνο με τα εργαλεία της πολιτικής οικονομίας, αλλά, επίσης, της φιλοσοφίας, της κοινωνιολογίας, της πολιτικής επιστήμης και της ιστορίας. Μ’ αυτή την έννοια, στο σύνολό τους παραμένουν επίκαιρες. Όσο για τα πρόσωπα; Εάν καταχρηστικά ήθελα να ξεχωρίσω κάποια, θα έλεγα τον Ζίγκμουντ Μπάουμαν, τον Χένρι Ζιρού, τον Σαμίρ Αμίν, τον Έντσο Τραβέρσο, αλλά και τους Τζον Γκρέι, Κλάους Όφε και Μορίς Γκοντελιέ.

Μπορείτε να συνοψίσετε σε λίγες φράσεις την άποψη των ξένων διανοουμένων για την σύγχρονη Ελλάδα;
Ο κοινός τόπος στον οποίο συγκλίνουν, παρά τις διαφορές τους, οι απόψεις των στοχαστών αυτών είναι ότι δεν υπάρχει μια ιδιαίτερη «ελληνική περίπτωση» ή «ελληνικό πρόβλημα», αλλά ένα συνολικότερο ευρωπαϊκό πρόβλημα, που αφορά όχι μόνο την αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, αλλά και το λεγόμενο «δημοκρατικό έλλειμμα» στην ήπειρό μας. Με αυτή την έννοια, η Ελλάδα δεν είναι παρά ένα σύμπτωμα των στρεβλώσεων που προκαλεί η κυριαρχία του χρηματοπιστωτικού τομέα και η λειτουργία της ευρωζώνης σαν άλλη αυτοκρατορία με υποτελή έθνη τις χώρες του Νότου – και όχι μόνο.

Ποιες από τις ερμηνείες της κρίσης -κοινωνιολογικές, φιλοσοφικές, ανθρωπολογικές, οικονομικές, πολιτικές- σας έπεισαν περισσότερο;
Το συμπέρασμα που βγαίνει από τον κύκλο των συνεντεύξεων είναι πως, για να κατανοήσουμε την κρίση, απαιτείται μια πολυεπίπεδη και πρισματική ανάλυση, η οποία προϋποθέτει τη συνεργασία πολλών διαφορετικών επιστημών και όχι μόνο της οικονομίας, η οποία τα τελευταία χρόνια λειτούργησε σαν απολογητική για τις κυρίαρχες τάξεις και όσους αποκομίζουν κέρδη από τη δυστυχία εκατομμυρίων ανθρώπων. Με αυτή την έννοια, θα μπορούσα να δανειστώ στοιχεία από πολλούς από τους στοχαστές, με τους οποίους μίλησα, προκειμένου να υπάρξει μια συνθετική απάντηση στο σημερινό πρόβλημα. Άλλωστε, η εποχή που ένας μόνο διανοούμενος μπορούσε να δώσει τη «σωστή» απάντηση έχει παρέλθει.

Αν υπάρξει δεύτερος κύκλος προσώπων της Απομάγευσης, ποιοι θα είναι οι επόμενοι πρωταγωνιστές του βιβλίου και ποια τα κυρίαρχα ερωτήματα;
Ήδη υπάρχει ένας δεύτερος κύκλος, που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα των Συντακτών, με ονόματα όπως ο Ιμάνουελ Βαλερστάιν, ο Σλαβόι Ζίζεκ, ο Ζακ Ρανσιέρ, ο Ντέιβιντ Γκρέμπερ, ο Πιέρ Ροζανβαλόν, ο Ίαν Κέρσοου και αρκετοί άλλοι. Οι συνεντεύξεις έχουν ξεπεράσει πλέον τις εκατό. Όσο για τα ερωτήματα: Στα προηγούμενα έχουν προστεθεί και εκείνα που αφορούν την πολιτική αλλαγή στην Ελλάδα, με την εκλογή του ΣΥΡΙΖΑ και τις συνέπειες αυτής της αλλαγής στο συσχετισμό δυνάμεων στην Ευρώπη.

Vivlioprotaseis-Tasos-Tsakiroglou-Apomagefsi--i-i-istoria-epanalamvanetai1ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΤΗΣ ΑΠΟΜΑΓΕΥΣΗΣ
Συγγραφέας: Τάσος Τσακίρογλου Εκδότης: Οκτώ ISBN: 9978-618-5077-03-7 Σελ: 254 / Τιμή: 13,00€
Ένα βιβλίο διεπιστημονικής προσέγγισης της κρίσης, μέσα από 38 συνεντεύξεις με πρόσωπα που επιχειρούν να οραματιστούν ένα μέλλον πέρα-από-τον-νεοφιλελεύθερο καπιταλισμό. Μέσα από τις συνομιλίες του Κώστα Τσακίρογλου με τους σύγχρονους στοχαστές προτείνονται νέα νοηματικά σχήματα, συχνά και νέοι όροι, για την αποκρυπτογράφησης της πορείας ενός κόσμου που ανθίσταται επίμονα σε κάθε μονοδιάστατη ανάλυση, ενώ επιχειρείται η απαλλαγή από τον ασφυκτικό βρόχο της πολιτικής και ιδεολογικής «ορθότητας» που μας περιβάλλει απ’ όλες τις μεριές.

Vivlioprotaseis-Tasos-Tsakiroglou-Apomagefsi--i-i-istoria-epanalamvanetai2

Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΣΤΟΝ 21Ο ΑΙΩΝΑ
Συγγραφέας: Walter Puchner Εκδότης: Κίχλη ISBN :978-618-5004-22-4 Σελ: 134 / Τιμή : 9,00€
Ένα βιβλίο-μελέτημα, που παρουσιάζει τις βασικές έννοιες και τάσεις της επιστήμης του Θεάτρου, σε διεθνές και ελληνικό επίπεδο, επισκοπώντας τις σχετικές συζητήσεις και επιχειρώντας να διαπιστώσει τι από όσα επιδιώχθηκαν έχει πραγματοποιηθεί αλλά και τι μένει ακόμη να γίνει. Εκτός από τις εξελίξεις της έρευνας στο χώρο της θεατρολογίας, προσεγγίζονται εκτενώς ζητήματα θεωρίας, παιδαγωγικής, κοινωνιολογίας, ανθρωπολογίας και ιστοριογραφίας του θεάτρου σε διεθνές και ελληνικό επίπεδο.

Vivlioprotaseis-Tasos-Tsakiroglou-Apomagefsi--i-i-istoria-epanalamvanetai3ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΟΨΕΙΣ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΥΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ
Συγγραφέας: Michal Kalecki Εκδότης :Ποταμός ISBN: 978-960-545-048-9 Σελ: 52/ Τιμή: 6,30€
Ένα δοκίμιο με την υπογραφή του λησμονημένου αλλά δικαιωμένου από τους καιρούς πολωνού οικονομολόγου, Μίχαλ Καλέτσκι, όπου υπογραμμίζεται με επιχειρήματα, πως σε περιπτώσεις όπου το ιδιωτικό κεφάλαιο δεν μπορεί να εξασφαλίσει την πλήρη απασχόληση, το κράτος οφείλει να παρεμβαίνει προς αυτή την κατεύθυνση. Οι ιδέες του δοκιμίου, που πρωτοδημοσιεύτηκε το 1943, καθίστανται εκ νέου επίκαιρες, συστήνοντας μια πρόταση/πρόκληση του συγγραφέα προς τους σύγχρονους οικονομολόγους.

Vivlioprotaseis-Tasos-Tsakiroglou-Apomagefsi--i-i-istoria-epanalamvanetai4ΑΠΟΔΡΑΣΗ
Συγγραφέας: Αλίς Μονρό Εκδότης: Μεταίχμιο ISBN: 978-960-566-676-7 Σελ: 408 / Τιμή: 14,94€
Η βραβευμένη με Νόμπελ συγγραφέας υπογράφει μια συλλογή ιστοριών της, με θέμα την αγάπη καθώς και τις άπειρες προδοσίες και τις αναπάντεχες εκπλήξεις που μας επιφυλάσσει. Οι ήρωές της –γυναίκες όλων των ηλικιών, οι φίλοι τους, οι εραστές, οι γονείς και τα παιδιά τους– αποκτούν σάρκα και οστά, γίνονται εντελώς αναγνωρίσιμοι, σαν να ζούσαν δίπλα μας, χάρη στη μοναδική γραφή της Αλίς Μονρό.

Vivlioprotaseis-Tasos-Tsakiroglou-Apomagefsi--i-i-istoria-epanalamvanetai5WOLINSKI ΣΚΕΨΕΙΣ
Πρόλογος: Στάθης Εκδότης: Ροές ISBN: 978-960-283-432-9 Σελ: 208 / Τιμή: 10€
Οι «Σκέψεις» του Ζωρζ Βολίνσκι, του γάλλου σκιτσογράφου και συγγραφέα, που δολοφονήθηκε στην πρόσφατη τρομοκρατική επίθεση στο «Charlie Hebdo», ξεδιπλώνονται σε ένα βιβλίο που συγκροτεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά έργα του ευθυμογράφου με το βιτριολικό χιούμορ. Ο Βολίνσκι, ο οποίος σ’ όλη του τη ζωή αγωνιζόταν ενάντια στα ταμπού, είχε επιλέξει να «σχολιάζει» με τον πιο ωμό και τραχύ τρόπο την επικαιρότητα, πιστεύοντας πως πρέπει να εξωθούμε την πραγματικότητα στα ακραία της όρια…

 

άρθρο που δημοσιεύθηκε στο Hot Doc #73, το Μάρτιο του 2015
HD_73_cover_online


Extra Hot άρθρο